ابو الحسن قزوينى

94

فوايد الصفويه ( فارسى )

سرداران مذكور مغلوب گرديدند . شاه اسماعيل اموى صفوى خليفه سلطانى كه محمد حسين خان قاجار او را به سلطنت برداشته ، سكه و خطبه به نام او رايج كرده بود . كريم خان بر محمد حسين خان ( 134 چ ) نيز غالب شده ، شاه اسماعيل را به دستور پادشاه خوانده ، خود را وكيل السلطنه او شمرد . [ او ] خبر جلوس شاه سلطان حسين ثانى را شنيده ، براى دست آويز خويش شاه اسماعيل را در آن معركه به مقابله شاه سلطان حسين ثانى آورده بود . اگر چه در حقيقت كريم زند از اذله خلق ايران و از كم پايهء طبقه الوار فيلى و قطاع الطريق بود « 120 » ، اما در ميدان شجاعت ، رستم دستان را چه يارا كه لاف شجاعت و برابرى با وى توانستى زد ، چون لشكر هزيمت خورده سلطان حسين هر يك به طرفى گريختند . سلطان حسين ثانى با على مردان خان بختيارى در ميان طايفهء بختيارى رفتند ، چون قوم بختيارى با سلطان حسين ثانى در مقام ارادت و عقيدت پيش آمده ، على مردان خان به ظن شده ، آن حضرت را از ديده نابينا گردانيد . مدت سلطنت آن حضرت هفت ماه است . آن حضرت به سنت اجداد عالى بنياد خود عمل فرموده ، دربار عام قرآن مجيد را بر تاج و عمامه مىگذاردند كه عباد الله كرنش و تعظيم كلام ملك علام مىكرده باشند . با وجود ايام شباب و جوانى و سلطنت و حكمرانى ، خود را اضعف و اقل خلق مىشمردند . مصرع : شير را بچه همى ماند به او چرا چنين نباشد . الولد سرابيه . و سجع مهر آن حضرت اين فرد بوده است : دارد زشاه مردان فرمان حكمرانى * فرزند شاه طهماسب سلطان حسين ثانى ( 135 ر ) خلاصه آن حضرت را دو پسر بودند . طهماسب ميرزا و محمد ميرزا . طهماسب ميرزا در كودكى به ناخوشى مرض آبله درگذشت . و محمد ميرزا به سن و عمر يك و نيم ساله بود كه آن حضرت وداع عالم

--> ( 120 ) - اغلب كتبى كه در مورد تاريخ ايران در اوايل دوران قاجار نوشته شده است ، بنا به ضرورت زمان به همين شكل از كريم خان ياد مىكنند كه البته مىتواند تحت شرايط زمان بوده باشد ، با وجود اين برتريهاى كريم خان را نيز ذكر كرده‌اند .